معمای بیتکوین ۶۲ هزار دلاری؛ چرا ایرانیها سراغ خرید رمزارز میروند؟
در حالی که قیمت بیتکوین به محدوده ۶۲ هزار دلار عقبنشینی کرده، بازار رمزارزها در ایران با موج جدیدی از تقاضا روبروست. چرا ایرانیها به کریپتو پناه بردهاند؟
فرارو- بازار جهانی رمزارزها این روزها حال و روز خوشی ندارد و قیمت بیتکوین تا محدوده ۶۲ هزار و ۷۱۰ دلار عقبنشینی کرده است با این حال در ایران شاهد موج جدیدی از اقبال به داراییهای دیجیتال هستیم.
به گزارش فرارو؛ اشتیاق ایرانیها به خرید بیتکوین و دیگر انواع ارز دیجیتال شاید عجیب به نظر برسد اما این رفتار اقتصادی خیلی هم بدون دلیل و منطق نیست و حداقل تا اینجا نمیتوانیم بدون تحلیل واکنشی دفاعی به متغیرهای کلان سیاسی و اقتصادی، استراتژی ایرانیها را حاصل یک تب عمومی بدانیم. در گزارش زیر بررسی میکنیم که چرا بیتکوین و رفقایش در اقتصاد ایران صاحب چنین جایگاهی شدهاند.
وضعیت فعلی بازار رمزارزها؛ چرا قیمت بیتکوین نوسان دارد؟
نوسان بازار کریپتو در ماههای اخیر تحت تأثیر متغیرهای کلان بینالمللی رقم خورده است. سیاستهای پولی فدرال رزرو آمریکا از یک سو و از سوی دیگر نرخ بهره، فشار سنگینی بر داراییهای پرریسک وارد میکند.
تحلیل بیتکوین نشان میدهد این دارایی در سطح جهانی به بخشی از سبد داراییهای نهادی تبدیل شده است با این حال تنشهای ژئوپلیتیک در خاورمیانه و شرق اروپا باعث شده قیمت بیتکوین رفتاری دوگانه داشته باشد و گاهی در نقش طلای دیجیتال و گاهی به عنوان یک دارایی پرریسک عمل کند. هرچند تقریبا همه اطمینان دارند چنین وضعیتی نمیتواند تا ابد ادامه داشته باشد.
دلیل استقبال سرمایهگذاران ایرانی از بازار ارز دیجیتال چیست؟
رفتار سرمایهگذاران ایرانی را باید متفاوت از معاملهگران فعال در بازارهای توسعهیافته ارزیابی کرد. در آنسوی آبها انگیزه اصلی سودآوری است اما در ایران بیشتر افراد سراغ بیت کوین و دیگر انواع رمزارز میآیند تا ارزش پولشان را حفظ کنند و با تورم کشتی بگیرند.
رکود بازارهای موازی؛ چرا بورس و مسکن دیگر جذاب نیستند؟
بازار سرمایه در سالهای اخیر دنبال اعاده حیثیت بوده و قصد دارد روزی اعتماد از دست رفته را بازسازی کند با این حال ظاهرا خروج پول حقیقی از بورس در مرحله هشدارآمیز قرار دارد. همچنین از یک سو بازار مسکن را داریم که با رکودی سنگین روبروست و از سوی دیگر خرید طلا و ارز نیز با محدودیتهای شدید همراه است. بازار رمزارزها در چنین شرایطی به عنوان جایگزینی نقدشونده و در دسترس ظاهر میشود.
نقش تحریم و محدودیتهای بانکی در خرید بیتکوین
سرمایهگذار ایرانی با سدی به نام تحریم و انزوای مالی روبروست. از آنجا که بیتکوین در ایران پلی برای دور زدن محدودیتهای انتقال پول و حفظ قدرت خرید در برابر تورم مزمن محسوب میشود، بخشی از موج خرید امروز نه از روی دانش فنی عمیق، بلکه از سر اضطرار اقتصادی سرچشمه میگیرد.
تحلیل بیتکوین و بازار کریپتو نشان میدهد در میانمدت این داراییها به بخشی جداییناپذیر از زیست مالی ایرانیان تبدیل شدهاند
اقتصاد سیاسی رمزارز در ایران؛ بیتکوین چگونه محبوب شد؟
کریپتوکارنسی در ایران به پولِ غیررسمی تبدیل شده است. دولتها معمولاً تمایل دارند بر تمامی مبادلات مالی شهروندان نظارت داشته باشند اما ماهیت نامتمرکز رمزارزها این نظارت را با چالش جدی مواجه میکند.
ارتباط معناداری میان نرخ نفوذ رمزارزها و شدت تحریمها وجود دارد. هرگاه فشارهای بینالمللی افزایش پیدا میکند و دسترسی به سیستمهای مالی سنتی محدود میشود، تمایل به استفاده از رمزارزها هم برای اشخاص و هم برای بخشهای غیررسمی اقتصاد جهش بالا میرود. به این ترتیب بیتکوین در ایران نقش ابزاری برای حفظ سرمایه را بازی میکند.
ریسکهای سرمایهگذاری در کریپتو؛ خطراتی که کاربران ایرانی را تهدید میکند
با وجود تمام جذابیتها نباید از واقعیتهای تلخی که در پشت پرده وجود دارد غافل شد. بسیاری از سرمایهگذاران خرد با تصوری اشتباه از رمزارز به عنوان یک دارایی همیشه صعودی وارد بازار میشوند و موارد زیر را نادیده میگیرند.
- نوسان شدید: قیمت بیتکوین میتواند در چند ساعت بخش بزرگی از ارزش خود را از دست بدهد. اتفاقی که برای سرمایهگذار ایرانیِ تحت فشار تورم، فاجعه به بار میآورد.
- نبود چتر حمایتی: در صورت کلاهبرداری صرافیهای غیرمعتبر یا هک شدن صرافیهای رسمی، هیچ نهاد قانونی در ایران مسئولیت بازگرداندن اموال را بر عهده نمیگیرد.
- شکاف دانش: بزرگترین تهدید برای سرمایهگذاران ایرانی ورود هیجانی بدون آموزش کافی است. باید بپذیریم کریپتو ذاتاً یک پناهگاه امن نیست و مدیرین ریسک در آن به تخصص نیاز دارد.
پیشبینی آینده بازار رمزارزها؛ از توافق سیاسی تا ثبات اقتصادی
آینده حضور ایرانیها در این بازار وابسته به متغیرهای سیاسی است.
- سناریوی تداوم ابهام: اگر تنشهای سیاسی و ناامنی اقتصادی ادامه داشته باشد، رمزارزها به رشد نفوذ خود ادامه میدهند و همچنان نقش دارایی جایگزین را بازی میکنند.
- سناریوی ثبات و توافق: در صورت گشایشهای اقتصادی و ثبات نرخ ارز، احتمالاً بخش بزرگی از سرمایههای هیجانی راه خروج از بازار کریپتو را در پیش میگیرند و حتی در حالت ایدهآل شاهد بازگشت آنها به بازارهای مولد خواهیم بود.
آیا بازار کریپتو پناهگاهی امن برای ریال است؟
موج استقبال ایرانیها از بازار رمزارزها میتواند از بیاعتمادی نسبت به ابزارهای مالی سنتی سرچمشه بگیرد و پاسخی به وضعیت اقتصادی اخیر ارزیابی شود. تحلیل بیتکوین و بازار کریپتو در میانمدت نشان میدهد اگرچه این داراییها به بخشی جداییناپذیر از زیست مالی ایرانیان تبدیل شدهاند اما لازم است بدانیم نهایتا در دنیای پرآشوب اقتصاد، هیچ تضمینی برای رسیدن به ثبات وجود ندارد.